¦cianki dzia³owe
Izolacyjno¶æ akustyczna ¶cian z p³yt g-k
P³yta gipsowo-kartonowa staje siê sta³ym elementem naszego otoczenia. Zarówno w pomieszczeniach mieszkalnych jak i biurowych wykonuje siê z niej poszycie ¶cian dzia³owych. I to nie tylko dlatego, ¿e to materia³ ³atwy w obróbce, lekki i pozwalaj±cy na prawie dowolne kszta³towanie przestrzeni. To równie¿ materia³, który skutecznie izoluje wydzielone pomieszczenia od niekorzystnych d¼wiêków zewnêtrznych.
Nale¿y pamiêtaæ, ¿e wymagania stawiane wobec izolacyjno¶ci akustycznej przegród w budynku s± w Polsce obligatoryjne. Norma PN-B-02151-3:1999, obowi±zuj±ca od stycznia 2001 roku podaje dopuszczalne warto¶ci wska¼ników izolacyjno¶ci akustycznej ¶cian i stropów zale¿nie od przeznaczenia budynku i funkcji s±siaduj±cych ze sob± pomieszczeñ. Dla przypomnienia izolacyjno¶æ akustyczna ¶cian dzia³owych okre¶lana jest za pomoc± wzoru:
R'A1 = RA1- K, gdzie
- R'A1 to wska¼nik oceny przybli¿onej izolacyjno¶ci akustycznej w³a¶ciwej przegrody (izolacyjno¶æ akustyczna uzyskana w budynku),
- RA1 to wska¼nik oceny izolacyjno¶ci akustycznej w³a¶ciwej przegrody (wynik w laboratorium)
- K - poprawka okre¶laj±ca wp³yw bocznego przenoszenia d¼wiêku
Wskazana powy¿ej norma okre¶la wymagany wska¼nik izolacyjno¶ci akustycznej R'A1 Dla ¶cianek wewnêtrznych w mieszkaniach na poziomie co najmniej 50 dB , natomiast w biurach na poziomie 35-45 dB.
Lekkie ¶ciany szkieletowe, zale¿nie od stosowanej konstrukcji, mog± uzyskiwaæ ró¿n± izolacyjno¶æ akustyczn±. Warto¶ci jednoliczbowych wska¼ników RA1, osi±gane w warunkach laboratoryjnych przez ¶ciany o ró¿nej budowie mieszcz± siê w granicach od 27 dB (pojedyncza p³yta gipsowo-kartonowa) do ponad 70 db w przypadku specjalnych systemów suchej zabudowy wnêtrz wykorzystywanych np. w multiplexaxch.
O izolacyjno¶ci akustycznej lekkich ¶cian szkieletowych montowanych z p³yt gipsowo-kartonowych decyduj±:
- konstrukcja szkieletu no¶nego ¶ciany;
- grubo¶æ lub ilo¶æ warstw pokrywy;
- gêsto¶æ i grubo¶æ materia³u wype³niaj±cego, d¼wiêkoch³onnego.
Konstrukcja ¶ciany
¦ciany wykonane w systemach suchej zabudowy wnêtrz mog± byæ wykonane na pojedynczym stela¿u no¶nym i ob³o¿one obustronnie jedn± warstwa p³yty gipsowo-kartonowej o grubo¶ci 12,5 mm. To najprostsze rozwi±zanie, jednak ze wzglêdu na tzw. mostki akustyczne nie daj±ca zadowalaj±cych efektów t³umienia d¼wiêków. Jednym z rozwi±zañ w tym przypadku jest zastosowanie profili stalowych o wiêkszych wysoko¶ciach, np. zamiast standardowych 50 mm mo¿na zastosowaæ profil o wysoko¶ci 100 mm. Ju¿ taka zmiana spowoduje zwiêkszenie izolacyjno¶ci ¶ciany nawet o 6 dB. To jednak wp³ywa ostatecznie na grubo¶æ samej ¶ciany.
Bardziej skutecznym rozwi±zaniem jest wzmocnienie konstrukcji stela¿u no¶nego dla ¶cian dzia³owych wykonywanych w systemie suchej zabudowy wnêtrz. W ¶cianach podwójnych ok³adziny mocuje siê do dwóch odrêbnych szkieletów, co eliminuje powstawanie bezpo¶redniej drogi przenoszenia d¼wiêków. Porównanie izolacyjno¶ci ¶cian: pojedynczej o grubo¶ci 100 mm i podwójnej wskazuje, ¿e dla tej pierwszej wska¼nik izolacyjno¶ci R'A1 jest o 5 dB mniejszy od ¶ciany o podwójnym szkielecie.
Warto tutaj dodaæ, ¿e istotnym czynnikiem wp³ywaj±cym na skuteczno¶æ izolacji akustycznej ¶cian o podwójmy szkielecie ma sposób ich monta¿u. Nale¿y unikaæ powszechnie stosowanych powszechnie przewi±zek spinaj±cych. Te dodatkowe elementy ³±cz±ce dwie ¶ciany szkieletowe powoduj± powstawanie mostków akustycznych obni¿aj±cych izolacyjno¶æ przegrody. Oczywi¶cie ¶ciana podwójna montowana jest najczê¶ciej na wspólnym na stropie, który przenosi drgania. Dla ich t³umienia standardowo, w ka¿dym systemie suchej zabudowy stosowane s± specjalne samoprzylepne ta¶my akustyczne.
Ok³adziny
P³yty gipsowo-kartonowe produkowane s± w ró¿nych grubo¶ciach, jednak ze wzglêdu na walory monta¿owe - lekko¶æ i porêczno¶æ najczê¶ciej stosowane s± te o grubo¶ci 12, 5 mm. Od grubo¶ci p³yty g-k uzale¿nione jest po³o¿enie czêstotliwo¶ci rezonansowej, przy której wystêpuje wyra¼ny spadek izolacyjno¶ci akustycznej. Czêstotliwo¶æ ta przemieszcza siê wraz ze zmian± grubo¶ci p³yty.
Wype³nienie
Przy monta¿u ¶cian dzia³owych z p³yt gipsowo-kartonowych nale¿y pamiêtaæ, ¿e izolacyjno¶æ akustyczna w du¿ej mierze zale¿y równie¿ od umieszczonego w ¶cianie wype³nienia. Najczê¶ciej stosowanym wype³nieniem jest we³na mineralna lub szklana, która jest sprawdzonym materia³em d¼wiêkoch³onnym. Grubo¶æ u¿ytego materia³u d¼wiêkoch³onnego decyduje o izolacyjno¶ci ¶ciany. Niedopuszczalna jest, stosowana czasami praktyka pozostawiania lekkiej ¶cianki szkieletowej bez wype³nienia.
W porównaniu ze ¶cianami dzia³owymi wykonanymi w sposób tradycyjny, czyli technologii ¶cian murowanych, lekkie ¶ciany dzia³owe z poszyciem p³ytami gipsowo-kartonowymi odznaczaj± siê wieloma zaletami:
- wy¿sz± izolacyjno¶ci± akustyczn± (przy tej samej grubo¶ci przegrody);
- nisk± mas± (oko³o 25 kg/mkw);
- dowolnym kszta³towaniem wygl±du i przebiegu ¶cian.
Lekkie ¶cianki dzia³owe wykonane z p³yt gipsowo-kartonowych mog± mieæ bardzo dobre w³a¶ciwo¶ci akustyczne, a ich izolacyjno¶æ zale¿y od kilku rozpoznanych w trakcie badañ terenowych i laboratoryjnych czynników. Stosowanie re¿imu technologicznego, przewidzianego przez producentów systemów pozwala spe³niæ nawet najwiêksze wymagania izolacyjno¶ci akustycznej. A dotyczy on nie tylko stosowania wype³nienia d¼wiêkoch³onnego, ta¶m akustycznych czy ¶ciany podwójnej lecz równie¿ zasady w³a¶ciwego osadzania puszek instalacyjnych i wype³niania mas± uszczelniaj±ca wszelkich otworów w p³ycie.
Materia³y: Polski Gips
Opracowanie: Redakcja